Start
Redactie
Beemster Agenda
Nieuwsarchief
Foto-impressies
In gesprek met
Verenigingen
Gastenboek
Over de Bengel
Links

Deur van Beemster Erfgoedkamer geopend

Middenbeemster, maandag 13 oktober 2014
De deur van de Beemster Erfgoedkamer werd op vrijdag 19 september officieel in het voorhuis van de stolp voor Agrarisch Museum Westerhem geopend door de heer Pieter Beemsterboer.
Beemsterboer is voorzitter van de nieuwe loot aan de stam van het Historisch Genootschap Beemster, die zich in de toekomst zal uitbreiden tot een historisch archief met belangrijke historische en meer recente publicaties.
Deze 'historische sociëteit' zal eveneens een groeiende collectie foto's, films, ansichtkaarten en veelzijdige, m.n. historische informatie over de Beemster kunnen gaan geven
  De openingshandeling geschiedde niet voor de deur van de Beemster Erfgoedkamer in de smalle corridor van de stolp Westerhem, maar in de filmzaal, aangrenzend aan de ruimte waar de VVV resideert. Op de uitnodiging om de opening bij te wonen waren veel belangstellenden afgekomen, onder wie burgemeester Harry Brinkman. Beemsterboer sprak in zijn welkomstwoord de hoop uit met de Erfgoedkamer belangstelling op te wekken voor de lokale geschiedenis in al haar facetten. "Suggesties m.b.t. samenwerking en uitwisseling zullen van harte worden verwelkomd en wel of geen lid van het HGB maakt niet uit: de deur van de Beemster Erfgoedkamer zal vanaf 20 oktober open staan."
Het complex Westerhem
Omstreeks 1878 liet herenboer H.Scheringa, tevens burgemeester van de Beemster het bijzondere complex Westerhem bouwen, bestaand uit een woonvilla, het 'Voorhuis', en daarachter een op zichzelf staande stolp. In heel Noord-Holland zijn maar enkele boerderijen in deze vorm gebouwd. Het was één van de redenen waarom Westerhem op de lijst van Rijksmonumenten werd geplaatst. In het voorhuis ging Scheringa zelf wonen en in de stolp huisde zijn knecht met zijn gezin.
In het voorhuis werd de burgemeesterskamer ingericht. Tot aan het plafond kwam een stelling waarin wetboeken en gemeentelijke dossiers werden bewaard.
 

  Gerrit Köhne
Een eeuw later woonde in dit gebouw de heer Gerrit Köhne, een onderwijzer die zich ontpopte als gerenommeerd Beemster historicus. Hij wierp zich op om de geschiedenis van de Beemster in stand te houden. In de burgemeesterskamer had hij zijn domein, waar hij zijn eigen uitgebreide bibliotheek van door hem verzameld historisch materiaal een plek gaf. Aan het huis en zeker aan de burgemeesterskamer werd in de afgelopen bijna anderhalve eeuw gelukkig niet veel veranderd. Na het vertrek van de heer Köhne kwam het gebouw leeg en er werd een goede bestemming voor gezocht.
Deze stolp werd op 11 april 1997 door de Gemeente Beemster al voor 1 gulden symbolisch aan het HGB verkocht. Hierin werd het Agrarisch Museum Westerhem gevestigd, dat in augustus 2000 de deuren opende. Toen het voorhuis leeg kwam, werd naar een passende bestemming gezocht.
Het HGB meende dat het uit historich oogpunt aanbeveling verdiende om dit deel van het monumentale complex niet apart te verkopen, maar het complex als eenheid te bewaren. Het zou mogelijkheden bieden om er andere activiteiten in het kader van het Genootschap te ontplooien. De burgemeesterskamer, zou bijvoorbeeld als bibliotheek voor historisch materiaal kunnen worden ingericht.
 

 

  Ook hier toonde de Gemeente Beemster zich welwillend om het voorhuis symbolisch te verkopen. Een deel van het voorhuis werd bestemd als lokatie voor het VVV Infocentrum en de voorkamer werd ingericht als deftige kamer eind 19de eeuw, waar ontvangsten plaats hebben.
Pas na 2010 konden de plannen met betrekking tot het inrichten van de burgemeesterskamer in daden worden omgezet. Pieter Beemsterboer en zijn 'mannen' gingen aan de slag om met gevoel voor historie het historisch karakter van de kamer te behouden. Deze bestemming zou de instemming van Köhne zeker hebben kunnen weg dragen.
Namaak deftig
Na anderhalve eeuw was echter wel een grondige opknapbeurt nodig. Dit vertrek in bijna anderhalve onmiskenbaar 'berookt', werd onder handen genomen.
De kamer is 3,5 meter hoog. De wanden en het plafond zijn in houtdelen en die werden indertijd 'imitatiehout beschilderd'. In de tweede helft van de 19de eeuw werd het namelijk heel modern gevonden om deftiger te lijken. Goedkope houtsoorten werden daarom 'gehoutverfd' waarbij het op duurdere soorten grenen-, eiken- of zelfs wortelnotenhout leek. Pas bij het schoonmaken werd daarop een mooie, doch eenvoudige verfraaiing zichtbaar.
 
De panelen van de deuren waren eveneens 'imitatie beschilderd, Trouwens het hele huis is ruim voorzien van imitatie schilderwerk, zoals gemarmerde vloeren.


 
Sloten en beschadigde deurstijlen werden onder handen genomen en de witte stopcontacten werden vervangen door ouderwetse donkerbruine exemplaren met een draaiknop. Vanzelfsprekend was de elektrische installatie eveneens hard aan een vernieuwingsbeurt toe.
De archiefkast achter de 'gehoutschilderde' deur werd ook weer in alle glorie hersteld en is tevens garderobe.
  Tijdens de herstelwerkzaamheden werd ook een bijzondere ontdekking gedaan. Het glas in de deurtjes bleken gesigneerd te zijn. Een nog onbekende schilder had er bijna onzichtbaar maar toch te ontwaren woorden als ‘Lijnbaansgracht’ en  ’Amsterdam’ op aangebracht, plus de data: 19, 20 en 22 maart 1878, het bouwjaar van het voorhuis.
De ruitjes konden alleen nog in Polen door een glasbewerker worden hersteld.

Niet alleen voor bibliothecaris
Er kwam een passende sfeervolle verlichting, waar de bibliothecaris een blik in historische boeken kan nemen, maar dit is natuurlijk niet alleen een plek waar hij rustig kan verblijven. Het is juist de bedoeling dat mensen die zich interesseren in de geschiedenis van de Beemster zich kunnen oriënteren. Ze kunnen hier van alles vinden en vragen, maar ook gewoon eens binnen lopen en mensen ontmoeten die wel iets over 'hoe het vroeger was' kunnen vertellen. Deze ontmoetingen kunnen leiden tot bijzondere gesprekken. Daarbij kan de fotoarchiefmap ook een mooie aanleiding tot gesprekken zijn.

 
 

Onderwerpen te over
Er zijn onderwerpen genoeg te bedenken om een bezoek aan de Beemster Erfgoedkamer interessant te maken.
Bijvoorbeeld over archeologie. Recentelijk zijn opgravingen gedaan bij een afgebroken huis op het marktplein of eerder bij de kerk. Daar werd heel wat gevonden wat de moeite van het vertellen waard is.
Genealogie: is ook een onderwerp dat aan de orde zal komen of anekdotes over een familie.
Fotomateriaal: zowel in de archiefmappen als foto's die worden meegenomen kunnen aanleiding tot interessante gesprekken zijn.

Het ligt tevens in de bedoeling hier kleine exposities of lezingen te houden.
Openstelling van de Beemster Erfgoedkamer
Om de week op maandagavond van 20.00-22.00 uur en op de eerste zaterdag van de maand vanaf 1 november van 10.00-13.00 uur.
De eerste maandagavond vond op 20 oktober plaats.